• Hanny (r) en Jiska in de Adamas ontvangstruimte in het Spaarne Gasthuis.

    Jos van Rooijen

Adamas vrijwilliger in het Spaarne Gasthuis

HAARLEMMERMEER Sinds 2014 werken het Adamas Inloophuis uit Nieuw-Vennep en het Spaarne Gasthuis in Hoofddorp nauw samen voor het opvangen en begeleiden van patiënten die behandeld worden voor een vorm van kanker. De vrijwilligers zijn daarvoor meerdere dagen in het Spaarne Gasthuis. Voor een praatje bijvoorbeeld.

Jos van Rooijen

Ze heeft nog wel moeite met de fijne motoriek en weinig kracht in haar rechterhand. Maar - ze is niet ziek meer. Of in vaktermen: ze is schoon en dat was wellicht het mooiste nieuws dat ex-patiënt Hanny ooit gekregen heeft. De Haarlemse maakte speciaal voor het interview nog een keer de gang naar het Spaarne Gasthuis in Hoofddorp. Om precies te zijn de wachtkamers van het oncologiecentrum waar bijna dagelijks gastvrouwen en -mannen van Adamas vragen of er bij bezoekers behoefte is aan een praatje.

Iets wat Jiska uit Hillegom, één van de vele vrijwilligers, nu al weer ruim twee jaar doet. Met heel veel plezier, laat ze weten terwijl ze nader kennismaakt met Hanny. Beiden ontmoeten elkaar voor het eerst in de wachtkamer waar grote posters hangen met daarop Adamas. Een gesprek met hen over de ziekte K, de operaties, de chemo, het kaal worden, de vraag 'of er behoefte was aan een praatje?', de gesprekken met een gastvrouw van Adamas, de aandacht en het luisterend oor, het 'naar de mensen toestappen', en het er gewoon zijn.

CHEMO Vooral die laatste zin komt regelmatig terug in het verhaal dat Hanny vertelt en dat in november 2017 begint. Tijdens een operatie in het Spaarne Gasthuis voor het verwijderen van haar baarmoeder wordt ontdekt dat er een ingekapselde tumor op een eierstok zit en die wordt ook meteen verwijderd. Na die 'nare mededeling' volgt een vervolgoperatie in het Antoni van Leeuwenhoek in Amsterdam, waarna er een periode van 6 weken chemokuren achteraan komt. "Het leek wel een hororfilm", weet Hanny nog.

De chemobehandelingen krijgt ze in het oncologiecentrum van het Spaarne Gasthuis in Hoofddorp (zonder bestraling) die Hanny moedig doorstaat en waar ze goed over kan praten. Ongetwijfeld door haar blijmoedige inslag ('ik heb een opgewekte natuur') en het feit dat de oud-apothekersassistent uit Haarlem makkelijk praat.

KANKER Over de kanker zelf zegt ze 'dat het (nu eenmaal) zo is' en 'het is me overkomen'. Over de periode dat ze regelmatig te gast was bij het Spaarne Gasthuis geeft ze aan dat dat echt een heel fijne periode is geweest 'omdat iedereen zo lief was'.

"Ik voelde me echt verwend", vat ze het samen. "Het personeel, het eten, de verzorging. Het was allemaal goed." En met nadruk in haar stem: "Vooral dat er iemand naast me kwam zitten en vroeg of ik behoefte had aan een praatje. Dat voelde zó goed."

Jiska, met de nodige ervaring uit het Adamas Inloophuis in Nieuw-Vennep en die speciaal is gevraagd of Hoofddorp wellicht iets voor haar is, herkent meteen dat moment.

"In het Inloophuis komen de mensen naar jou toe. In het Spaarne Gasthuis wordt er verwacht dat jij de eerste stap zet. Daar moet je wel even aan wennen. Maar als het contact er is, dan gaat het daarna bijna vanzelf." Vooral als je, vertelt ze verder, door te vragen, door met elkaar in gesprek te gaan, door open te staan en zonder oordeel goed te luisteren (en dus niet je eigen verhaal te vertellen).

"Dan kun je het ziekzijn en het ziekenhuisbezoek op dat moment een stukje dragelijker maken. Het gesprek mag over alles gaan. De ziekte, vakantie, de dood, kinderen, pijn, kaal worden, het weer. En soms mag er ook stilte zijn. We werken behoeftegericht."

VRAGEN Jiska heeft deze kennis onder andere meegenomen van de speciale scholing die ze via Adamas heeft gekregen. De emoties die ze als gastvrouw meemaakt, kan ze goed van zich afzetten en er is tijdens de overdracht met collega's ruimte om te delen.

"Beter nog: de ervaring van eerdere ontmoetingen kan ik meenemen om patiënten nog beter bij te staan. Er voor ze te zijn. Daar gaat het toch allemaal om."

Hanny kan dat alleen maar beamen. "Natuurlijk luisteren dokters en zusters naar je. Maar dat is toch anders dan wanneer iemand naast je gaat zitten en zegt: heb je zin in een praatje. Fantastisch dat er mensen zijn die die vraag willen stellen en dan ook nog op het antwoord wachten."

MEER INFORMATIE Wie meer informatie wil over het vrijwilligerswerk van Adamas in het Spaarne Gasthuis, kan contact opnemen met de coördinator Spaarne Gasthuis, Connie Cornelissen. Zie tevens www.adamas-inloophuis.nl (doorklikken via locaties-en-openingstijden).